Kỹ năng giải quyết vấn đề: tôi không bắt đầu bằng lý thuyết

Tôi có 2 buổi, cùng các bạn sinh viên bàn về Kỹ năng Giải quyết vấn đề!

Tôi không bắt đầu bằng lý thuyết, tôi bắt đầu bằng câu hỏi: “Vấn đề các bạn đang gặp phải lúc này là gì?”

Có bạn nói học không hiệu quả. Có bạn trì hoãn. Có bạn không biết sắp xếp thời gian. Có bạn làm việc nhóm không tốt…

Ok, vậy mình cần xem vấn đề cụ thể ở đây là gì? Giữa mong muốn và hiện tại thì khoảng cách đó chính là vấn đề của bạn. Gọi tên được vấn đề chưa có nghĩa là đã nhận diện đúng vấn đề.

Ví dụ, “Tôi học không hiệu quả” mới chỉ là biểu hiện. Vấn đề thật sự nằm ở đâu? Không có kế hoạch? Không biết phương pháp học? Thiếu tập trung? Hay thực ra là chưa hiểu mình cần đạt điều gì?

Tôi giới thiệu mô hình 6 bước giải quyết vấn đề: Xác định đúng vấn đề → Tìm nguyên nhân gốc → Đưa ra các giải pháp → Chọn giải pháp phù hợp → Thực hiện → Đánh giá và điều chỉnh, để cùng xem vấn đề thực sự nằm ở đâu?

Tôi cho các bạn một tình huống cụ thể về "học tập không hiệu quả" cùng phân tích nhận diện vấn đề, đặt câu hỏi 5Whys “Tại sao?”, tìm nguyên nhân và cùng tìm ra cách giải quyết. Qua ví dụ Tôi muốn các bạn hình dung đầy đủ, hiểu đúng hiểu rõ để từ đó không phải là bạn thuộc một mô hình 6 bước. Mà là biết cách tự hỏi và tìm ra giải pháp cho vấn đề của chính mình.

Chuyện gì đang thực sự xảy ra?

Nguyên nhân nằm ở đâu?

Mình có những lựa chọn nào?

Giải pháp nào phù hợp nhất với mình?

Và làm sao biết mình đã giải quyết đúng?

Có thể hôm nay bạn chưa hình dung hết được ý nghĩa của nó, nhưng sau này càng đi xa, càng lớn hơn sẽ chẳng có ai đưa sẵn cho các bạn một đáp án mà trước tiên bạn phải tự biết cách giải quyết vấn đề của chính mình.

Trưởng thành là khi gặp vấn đề, mình không chỉ biết than “khó quá”, mà biết bình tĩnh nhìn vào nó, tìm cách giải quyết và chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình.

Đó cũng là điều tôi mong các bạn học được từ một buổi học về giải quyết vấn đề.